close
تبلیغات در اینترنت
احزاب و تشکل های سیاسی
درخواست فیلم دانلود سریال جدید دانلود فیلم ایرانی دانلود فیلم خارجی
  • غزل

    غزل " به دار اولی"

  • غزل

    غزل "اهل دام"

  • غزل

    غزل "دارایی"

  • غزل

    غزل " پیش از غم تو "

  • غزل

    غزل "کاشانه"

  • غزل

    غزل "هنر آموز"

  • غزل

    غزل "شب فرقت"

  • غزل :روی دلدار

    غزل :روی دلدار"

  • غزل

    غزل "سبکبار"

  • غزل

    غزل "دوری و دیری "

  • غزل

    غزل "حاجب"

  • غزل

    غزل " آن کیست "

  • دوبیتی

    دوبیتی "چاهی تنگ "

  • دوبیتی

    دوبیتی "تسبیح"

  • غزل

    غزل "پرده دار "

  • غزل

    غزل "دختر بهار"

  • غزل

    غزل "کمان ابرو"

  • غزل :حرف ننوشته

    غزل :حرف ننوشته"

  • غزل

    غزل "بازیچه"

  • شاه بیت های ماندگار (۸۲)

    شاه بیت های ماندگار (۸۲)

  • شاه بیت های ماندگار (۸۱)

    شاه بیت های ماندگار (۸۱)

  • شاه بیت های ماندگار (۸۰)

    شاه بیت های ماندگار (۸۰)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۹)

    شاه بیت های ماندگار (۷۹)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۸)

    شاه بیت های ماندگار (۷۸)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۷)

    شاه بیت های ماندگار (۷۷)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۶)

    شاه بیت های ماندگار (۷۶)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۵)

    شاه بیت های ماندگار (۷۵)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۴)

    شاه بیت های ماندگار (۷۴)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۳)

    شاه بیت های ماندگار (۷۳)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۲)

    شاه بیت های ماندگار (۷۲)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۱)

    شاه بیت های ماندگار (۷۱)

  • شاه بیت های ماندگار (۷۰)

    شاه بیت های ماندگار (۷۰)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۹)

    شاه بیت های ماندگار (۶۹)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۸)

    شاه بیت های ماندگار (۶۸)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۷)

    شاه بیت های ماندگار (۶۷)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۶)

    شاه بیت های ماندگار (۶۶)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۵)

    شاه بیت های ماندگار (۶۵)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۴)

    شاه بیت های ماندگار (۶۴)

  •  شاه بیت های ماندگار (۶۳)

    شاه بیت های ماندگار (۶۳)

  • شاه بیت های ماندگار (۶۲)

    شاه بیت های ماندگار (۶۲)

تبلیغات در سایت تبلیغات در سایت

تبلیغات

پخش کننده

پخش تصادفی بیش از ۵۰۰ دقیقه موسیقی سنتی ایرانی

786

جداکننده

بررسی حزب و گروه های سیاسی-قسمت ۱ - تعدد احزاب ایران

حزب سیاسی که در ریشه از واژه لاتین آن گرفته شده است، سازمانی سیاسی است که به دنبال تاثیر گذاری بر روی حکومت است، این تاثیر گذاری معمولاً از طریق نامزد کردن کسانی با دیدگاه هایی همسو با حزب برای کسب مسئولیت ها و مناصب سیاسی صورت می پذیرد. (۱)

احزاب در فعالیت هایی نظیر کارزار های انتخاباتی، پژوهش های آموزشی و یا اعتراض های سیاسی مشارکت می جویند. احزاب معمولاً به دنبال به کار بستن ایدئولوژی خاص یا دیدگاهی مشخص هستند که با اهدافی معین در ساختار و برنامه هایشان ذکر شده است و باعث پدیدآیی افرادی با اهداف یکسان حول محور حزب می شود. مفهوم «حزب » بیانگر واقعیت منقسم (بخش بخش شده) نیروها و افکار اجتماعی و تشکل و رقابت آنها در عرصه سیاسی جامعه است. واژه Party نیز این جنبه از معنای حزب را می رساند. به عبارت دیگر در یک جامعه، زمانی می توان از «حزب » سخن به میان آورد که این انقسام به رسمیت شناخته شده باشد و در کنار یک نیرو و تشکل سیاسی، حضور نیروها و تشکلهای دیگر نیز ممکن باشد.

بنابراین آنچه به نام نظام تک حزبی یا حزب فراگیر مطرح است (نظیر احزاب حاکم در نظامهای سیاسی فاشیستی و کمونیستی و یا احزاب فراگیر در برخی از کشورهای جهان سوم) اصولا انطباقی با معنای حزب ندارد. این گونه تشکلهای سیاسی یکه تاز و فراگیر را می توان همچون ارتش و بوروکراسی، صرفا یک سازمان انحصاری سیاسی تبلیغاتی دولتی نامید و نه حزب.

در ادامه این نکته را بر مفروضات این بحث اضافه میکنم که به دیدگاه بنده  تشکلهای سیاسی زمانی می توانند نام حزب را به خود بگیرند که اهداف سیاسی خود را رسما و صریحا اعلام کنند و با بسیج نیروهای طرفدار خود در سطح جامعه، این اهداف را به صورت آشکاری در عرصه منازعات و رقابتهای سیاسی پیگیری کنند. با این توصیف، احزاب سیاسی از تشکلهایی نظیر گروههای فشار و گروههای ذی نفوذ، باندهای توطئه گر، گروههای زیرزمینی و...، که اهداف سیاسی خود را به صورت ضمنی و پنهان پیگیری می کنند، متمایز می شوند.

احزاب سیاسی، همزاد و به تعبیری لازمه نظامهای سیاسی مردمسالار جدید (دموکراسی پارلمانی) هستند. این گونه نظامهای سیاسی نخستین بار طی چند قرن اخیر در جوامع اروپای غربی و به دنبال دگرگونیهایی در ساختمان و مناسبات اجتماعی، اقتصادی، فکری و فرهنگی این جوامع به وجود آمدند.

این دگرگونیها بویژه در نحوه توزیع منابع اقتصادی طبقات و گروههای اجتماعی جدیدی را پدید آورد که موقعیت، منافع و خواسته های آنان با تداوم حکومتهای مطلقه سازگار نبود. این گروهها به انحای مختلف، مسالمت آمیز یا خشونت آمیز، نظامهای سیاسی مطلقه را به مبارزه طلبیدند.

همزمان، این فکر مطرح شد که قدرت سیاسی (حکومت) به فرد یا گروه خاصی متعلق و منحصر نیست، بلکه به همه مردم تعلق دارد. در آن هنگام، حاکمیت مناسبات سرمایه داری و تبدیل ثروت به موضوع رقابت آزاد افراد و بنگاههای اقتصادی، طبعا این باور را القا می کرد که قدرت سیاسی نیز، همچون ثروت، می تواند به موضوع رقابت آزاد افراد و گروههای مختلف تبدیل شود.

 

به هر تقدیر، تلاشها و کشمکشهای طولانی و گوناگون برای تحقق این باورها، بالاخره به تاسیس حکومتهای مبتنی بر آرای عمومی و پیدایش نهادهایی، همچون پارلمان و سنتهایی نظیر انتخابات، انجامید. احزاب سیاسی نیز بر گرد محور این نهادها و سنتها به وجود آمدند و رفته رفته تحکیم و تثبیت شدند; زیرا رقابت افراد و گروههای مختلف برای به دست گیری یا مشارکت در حکومت و سیاست، بهترین شکل خود را در تشکل سیاسی این افراد و گروهها یافت.

 

به علاوه، احزاب سیاسی بتدریج کارویژه های مهم دیگری نیز از خود بروز دادند. کارویژه هایی نظیر تشکل و انسجام منافع و خواسته های گروههای اجتماعی و افکار عمومی و انتقال آنها به نظام سیاسی، تسهیل مشارکت سیاسی (بویژه برگزاری انتخابات ملی و محلی)، نظارت بر سیاستهای جاری از طریق گفتگوهای درون حزبی و یا انتقادهای بین حزبی، تسهیل انتقال مسالمت آمیز قدرت سیاسی، آموزش سیاسی جامعه و...، که همگی نقش مهمی در تثبیت و تحکیم جایگاه احزاب سیاسی و تبدیل آنها به جزء لاینفک نظامهای سیاسی مردمسالار داشته اند.

این در حالی بود که تا نیمهٔ سدهٔ نوزدهم، حزب سیاسی به مفهوم نوین به جز در دو کشور پدیده‌ای ناشناخته بود. گرد آمدن جمعی همفکر که یک برنامهٔ شناسنامه دار سیاسی را دنبال می‌کنند و برای به کرسی نشاندن این برنامه از طریق تاثیر گذاری بر قدرت سیاسی یا کسب قدرت سیاسی می‌کوشند و اقدام به سازماندهی سیاسی می‌کنند حتی در جوامع صنعتی هم رسم نشده بود. 

 
از آن زمان تا نیمهٔ سدهٔ بیستم شاهد رشد انفجاری احزاب سیاسی هستیم نه فقط در کشورهای پیشرفته بلکه در جوامعی که به تازگی با سیاست به عنوان یک ساحت زندگی بشری آشنا شده بودند.ایران هم از این قاعده مستثنی نبود. و بواسطه مواجهه با غرب با این پدیده آشنا شد. از سویی دیگر شور و شوق مشروطیت به سرعت به تاسیس احزاب سیاسی انجامید. اما حزب هم به مانند دیگر پدیده های وارداتی بسیار ابتر و ناقص وارد ایران شد.
 

حدود يك قرن است كه انواع و اقسام احزاب سياسى در خاك ايران، نشو و نما پيدا كرده ‏اند. اين امر علل مختلفى از نظر فكرى و ساختار اجتماعى داشته است. اصلى‏ترين زمينه و علّت تشكيل احزاب در ايران را ورود افكار بيگانه به اين سرزمين تشكيل مى ‏دهد. (۲) اين افكار چه به طور مستقيم و چه به واسطه واكنشهايى كه در ميان توده مردم، روحانيت و ساير اقشار برانگيخته ‏اند، غالبا نقشى ويرانگر داشته ‏اند و زمينه‏ هاى نفوذ سياسى و اقتصادى
بيگانگان را فراهم كرده‏اند.

از همان ابتدا کمتر حزبی را می توان پیدا کرد که بدنبال ایجاد یک حرکت جدی و ریشه ای باشد و بیشتر احزاب بدنبال اهداف کوتاه مدت و تصاحب سریع قدرت بوده اند.از سوی دیگر قبل از انقلاب اسلامی ساختار قدرت بگونه ای بود که سرنوشت احزاب یا به منحل شدن ختم می شد یا اینکه می بایست در ساختار قدرت مضمحل می شدند و در این میانه یکی از تنها احزابی که منسجم عمل می کرد و برنامه ی بلند مدت و ریشه ای داشت حزب توده ا ی بود که وابستگی مطلق آن به نظام کمونیستی شوروی دلیل عدم موفقیتش در ایران شد.
 
این میراث ابتر بودن حزب به بعد از انقلاب هم رسید و انواع و اقسام احزاب زود گذر و فصلی پا به عرصه سیاست ورزی ایران گذاشتند.در حال حاضر به نقل از حميدرضا فولادگر نماینده مردم اصفهان در مجلس بالغ بر ۲۵۰۰ حزب در كشور وجود دارد !!! (۳) در ملطب بعدی به باز تعریف و شناخت علل و زمینه های این تعدد احزاب می پردازم. با سپاس

پ.ن

( ۱)Mc Donald, Neil (1963). The Study of Political Parties. New York.

( ۲)- تاريخ نهضتهاى فكرى ايرانيان، عبدالرفيع حقيقت، بخش دوّم، ص ۷۵۳- ۷۵۱، شركت مؤلفان و مترجمان ايران، چاپ اوّل،( برداشت).

(۳ ) به نقل از مصاحبه خبر گزاری فارس

786

جداکننده